Pn-Pt  6:30 - 17:00

Dyrektor  10:00 - 14:00

Opóźniony rozwój mowy

Opóźniony rozwój mowy

Każdy rodzic chce, by jego dziecko rozwijało się prawidłowo. Codzienność uczy nas jednak, że ideałów nie ma i w zderzeniu z rzeczywistością każdy z nas napotyka na różne trudności. Jednym z takich aspektów jest rozwój mowy naszych dzieci. Większość rodziców przynajmniej raz w życiu zadawała sobie pytanie – Czy mowa mojego dziecka jest prawidłowa?

Często niepokoi nas sytuacja, gdy dziecko nie mówi lub mówi niewiele, jego mowa jest niezrozumiała dla otoczenia, czy też obserwujemy inne nieprawidłowości w komunikacji naszego dziecka. Rozwój mowy uwarunkowany jest czynnikami biologicznymi, psychologicznymi i społecznymi. Jeśli dziecko rozwija się prawidłowo w tych obszarach istnieje duże prawdopodobieństwo, że proces nabywania umiejętności mówienia będzie przebiegał harmonijnie. Należy jednak zaznaczyć, że jest on zależny od indywidualnych predyspozycji dziecka – nie możemy porównywać go do rozwoju mowy innych rówieśników. Jego brat też zaczął późno mówić. Pójdzie do przedszkola to się rozgada. Ma jeszcze czas. – wielu rodziców słyszy takie słowa, czy słusznie? Odpowiedź brzmi – nie. Nie znamy indywidualnych predyspozycji dziecka, nie wiemy „czy się rozgada”, czy jest obarczone ryzykiem opóźnionego rozwoju mowy lub innych nieprawidłowości rozwojowych. Trudności w rozwoju mowy mają znaczący wpływ na całościowy rozwój dziecka – na jego umiejętności motoryczne, poznawcze, emocjonalne i społeczne. Dlatego, jeśli cokolwiek w rozwoju dziecka nas niepokoi – nie możemy czekać – powinniśmy skonsultować nasze obawy ze specjalistą.

Opóźniony rozwój mowy (ORM) jest zjawiskiem coraz częściej występującym w grupie dzieci przedszkolnych. Mówimy o nim wówczas, gdy obserwujemy u dziecka trudności w nabywaniu języka, kiedy nie osiąga spodziewanych umiejętności w oczekiwanym czasie. Umiejętności komunikacyjne nie pojawiają się w ogóle lub są zaburzone w stopniu utrudniającym porozumiewanie się z otoczeniem.

Specjaliści zwracają uwagę na istotny związek między zaburzeniami w obszarze fizycznym i psychicznym oraz zaburzeniami w rozwoju języka. ORM może również pojawić się u dzieci, które nie wykazują innych trudności rozwojowych.

Charakterystyczne dla opóźnionego rozwoju mowy jest m.in.:

– brak komunikowania się z otoczeniem poprzez płacz (2-3 miesiące),

– brak prawidłowych reakcji na bodźce dźwiękowe (4 miesiące),

– brak gaworzenia (6-7 miesięcy),

– trudności z przyjmowaniem pokarmów (ściąganie pokarmu z łyżeczki, odgryzanie,gryzienie, żucie, połykanie, picie),

– brak gestu wskazywania palcem (9 miesięcy),

– brak rozumienia wypowiedzi innych osób (11-12 miesięcy),

– brak pierwszych słów (12-13 miesięcy),

– brak wypowiedzi dwuwyrazowych, prostych zdań (24 miesiące),

– brak zdań złożonych (3-4 lata),

– brak intencji komunikacyjnej i chęci nawiązania relacji z innymi osobami,

– brak umiejętności zabawy z rówieśnikiem,

– nieprawidłowa wymowa pod względem gramatycznym u dziecka w wieku przedszkolnym

(4-5 lat),

– występowanie złożonych wad wymowy związanych z artykulacją,

– nieprawidłowe funkcjonowanie zmysłów.

Ważne by dzieci z opóźnionym rozwojem mowy czuły się akceptowane i miały wsparcie osób z najbliższego otoczenia. Dzięki temu będą mieć poczucie bezpieczeństwa, a terapia będzie przynosić lepsze rezultaty. Systematyczna stymulacja rozwoju mowy prowadzona podczas codziennych sytuacji daje dziecku możliwość osiągania sukcesu.

Dlatego tak ważna jest współpraca rodziców, logopedy i nauczyciela przedszkola – wspólne wspieranie rozwoju psychoruchowego dziecka.

Terapia dziecka z ORM ma głównie na celu usprawnienie zaburzonych funkcji.

Przykładowe ćwiczenia mogą polegać na:

– regulacji napięcia mięśniowego twarzy i jamy ustnej,

– kształtowaniu prawidłowego oddechu,

– doskonaleniu pracy narządów artykulacyjnych (warg, języka, podniebienia, żuchwy,policzków),

– korygowaniu artykulacji,

– rozwijaniu funkcji wzrokowych,

– doskonaleniu koncentracji uwagi,

– rozwijaniu sprawności ruchowej,

– rozwijaniu pamięci i uwagi słuchowej,

– wzbogacaniu słownictwa biernego i czynnego,

– kształtowania umiejętności posługiwania się zdaniami, dłuższymi wypowiedziami.

Terapia logopedyczna powinna być dostosowana do indywidualnych możliwości dziecka. Najlepszą formę terapii pomoże ustalić logopeda – informacje, które otrzymuje od niego rodzic często są niezrozumiałe i początkowo napawają lękiem. Jednakże z czasem okazuje się, że terapia opóźnionego rozwoju mowy to głównie zabawa ukierunkowana na rozwój.